Jordania

Świątynie Petry

zdjęcia | komentarze

Petra leży w szerokiej dolinie otoczonej wysokimi górami. Dodatkowo jest naturalnie chroniona przez liczne kanały utworzone przez przepływającą przez nią rzekę Wadi Musa.

W starożytności podobnie jak teraz główną drogą prowadzącą do miasta był wąwóz, znany jako Siq, długi na około 2 km, wąski i o ścianach sięgających nawet do 80 m wysokości. Aby zapobiec zimowym powodziom, wody Wadi Musa były kontrolowane przez tamy i kierowane wzdłuż Siq’u do miasta dzięki systemowi kanałów i cystern. U szczytu rozwoju miasta, stałe zaopatrzenie w wodę sprawiło, że Petrę ozdobiły różne fontanny i ogrody.

Jednak początkowo wyglądało to zupełnie inaczej. Jeszcze w III wieku p.n.e. mieszkańcy Petry byli nomadami czy półnomadami. Jeśli budowali domy, to były one proste, nieduże, tworzone z gliny i kamienia. Dopiero pod koniec I w. p.n.e., dzięki postępowej polityce i rozwojowi ekonomicznemu Petry, miasto ozdobiły monumentalne zabudowania, piękne ogrody i pełne przepychu domy. Z tamtego okresu pochodzi również najstarszy system obronny Petry, składający się z odrębnych ufortyfikowanych stanowisk broniących miejsc, naturalnie obronnie najsłabszych.

Starożytna nabatejska droga, biegnąca wzdłuż Wadi Musa i tworząca główną oś miasta, została utwardzona i wybrukowana w czasach hellenistycznych i rzymskich. W czasach świetności miasta główne budynki publiczne jak i kultu religijnego powstawały wzdłuż tej drogi na odcinku pomiędzy Grobami Królewskimi a Qasr al-Bint.

Teatr mimo greko-rzymskiego wyglądu, został zbudowany przez Nabatejczyków około I w. p.n.e., w miejscu gdzie już wówczas znajdowało się kilka grobowców, zniszczonych na potrzeby nowej budowy. Niemal całkowicie wykuty w skale teatr posiada 45 rzędów siedzeń, z 6 tys. miejsc siedzących. Ze sceny teatru zachowała się jedynie jej dolna część i fragmenty kolumn.

Ulica z kolumnadą uzyskała swój monumentalny wygląd w czasach rzymskich, około I-II w., prawdopodobnie w okresie panowania cesarza Trajana (98-117 n.e.). Kolumny z piaskowca ozdobiły ulicę po obu jej stronach, a sama nawierzchnia została poprawiona i ponownie wybrukowana płytami z wapienia i marmuru. W podobnym czasie powstały ulice kolumnowe w Gerazie czy Bosrze. Po bokach ulicy za kolumnadą znajdowały się sklepy i wejścia do głównych budynków publicznych.

Po północnej stronie ulicy znajduje się Nimfeum (100-200 n.e.) i Świątynia Skrzydlatych Lwów (ok 25-75 n.e.), dedykowana prawdopodobnie nabatejskiej bogini Al’Uzza. Szczególną cechę świątyni stanowi kompleks przylegających do niej warsztatów, które prawdopodobnie pomagały sfinansować religijne rytuały odbywające się w świątyni. W niedużej odległości od Świątyni Skrzydlatych Lwów znajdują się kościoły bizantyjskie, w jednym z których zachowała się piękna mozaikowa posadzka. W 1993 r.  w na terenie kościoła dokonano zdumiewającego odkrycia około 140 papirusowych zwojów.  Zwoje te uległy zwęgleniu podczas pożaru, który strawił część kościoła, ale mimo to po latach badań udało się je odczytać. Zapisane są bizantyńską greką, pochodzą z lat 537-594 (cesarz Justynian wprowadził nakaz podawania daty na początku i końcu dokumentu) i zawierają akty własności gruntów i wyroki w sprawach spornych.

Po południowej stronie ulicy znajduje się Wielka Świątynia (25 p.n.e. – 100 n.e.), największy budynek Petry. W jej najwyższej części znajdują się pozostałości monumentalnych schodów i nieduży teatr, co wskazuje na to, że prawdopodobnie znajdowała się tutaj izba rady i sala zgromadzeń sądowych. W pobliżu Wielkiej Świątyni odkryto również pozostałości łaźni.

I wreszcie docieramy do bramy (Temenos) stanowiącej monumentalne wejście do najważniejszej, sakralnej dzielnicy miasta, do Świątyni Qasr al-Bint (25 p.n.e. – 25 n.e.). Była to najważniejsza świątynia Petry i wciąż stoi mając wysokość 23 m. Jej obecna nazwa wywodzi się z lokalnej legendy. Legenda ta głosi, że ten sam faraon, który ukrył swój skarb w urnie Skarbca obiecał rękę swojej córki inżynierowi, który stworzy system doprowadzający wodę do pałacu. W otoczeniu świątyni znaleziono oczywiście kilka kanałów wodnych, a legenda sprawiła, że kolejni poszukiwacze skarbów próbowali rozbić urnę w fasadzie Skarbca. Qasr al-Bint to typowa hellenistyczna świątynia, gdzie jedynie kapłani mogli wejść do środka, natomiast wierni pozostawali na zewnątrz składając ofiary ze zwierząt. Do świątyni prowadzi 26 marmurowych stopni, na szczycie których znajdują się 4 korynckie kolumny. Uważa się, że świątynia ta dedykowana była nabatejskiemu bóstwu o imieniu Dushara.

 

Fotografie z Petry

Carly BB

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *